Predsednica Austrijsko-srpskog kulturnog društva “Vilhelmina Mina Karadžić” iz Beča Svetlana Matić podnela je predlog i inicijativu Odboru za dijasporu i Srbe u regionu Skupštine Srbije za osnivanje Srpskog kulturnog centra u Beču.
Ona je, prilikom nedavnog obraćanja Odboru za dijasporu i Srbe u regionu Skupštine Srbije rekla da bi se osnivanjem SKC doprinelo razvijanju srpskog obrazovnog, kulturnog, duhovnog i nacionalnog identiteta, što bi omogućilo i da se Austrijancima predstavi bogata
srpska kulturna baština u Beču i drugim gradovima.
– Srbi u Austriji postoje pet vekova i predstavljaju deo istorije i kulture ove države. Beč je kroz vekove, kako je isticao akademik Dejan Medaković, bio i deo srpske istorijske sudbine, jer su se brojna ključna zbivanja, koja su je određivala, odlučivala u ovom gradu. U zvaničnim dokumentima, prvi put se pominju 1670. godine, kada je car Leopold Prvi, opunomoćio Srbe i Jermene, da posreduju u trgovini, između istoka i zapada. Car Franjo Josif je sarađivao sa Obrenovićima, odobrio gradnju i prisustvovao na osveštanju Hrama
Svetog Save u Beču, 1893. godine. Slikaru Paji Jovanoviću Car Franjo Josif je pozirao čak devet puta, dok mu je naš vanvremenski umetnik stvarao unikatne portrete – podsetila je ona.
Dodala je da je Milutin Milanković gradio Beč i druge gradove, a Paula Preradović je napisala tekst austrijske himne, koja se danas izvodi kao austrijska državna svečana pesma. Reformator srpskog jezika i filolog Vuk Stefanović Karadžić je živeo pola veka u alpskoj prestonici, gde su štampana i Ćure Daničića, Branka Radičevića i Njegoševa,
najznačajnija dela. Vukova kći Mina Karadžić je prevodila očeve pripovetke na nemački jezik, što je izazvalo divljenje nemačkih pesnika i intelektualaca, između ostalih Getea, istoričara Rankea, braće Grim i drugih. Vodila je kolo u srpskoj narodnoj nošnji na
Slovenskom balu u Beču 1847. godine, na kome je bilo 3.000 zvanica.
Podsetila je da je u to vreme, Miloš Obrenović angažovao Johana Štrausa Mlađeg, da komponuje Srpski kadril, koji se i danas, izvodi na početku svakog Svetosavskog bala u Beču.
Dodala je i da je današnji direktor bečke Opere Srbin Bogdan Roščić, rođeni Beograđanin.
– Beč i Beograd imaju Sporazum o kulturnoj saradnji. Umesto kulturne saradnje, mi u Beču, između ostalog, imamo priredbe estradnog karaktera, u organizaciji privatnih lica. Ovaj Sporazum Beča i Beograda je osnova, na kojoj može da se gradi nova institucija srpske
kulture – navela je Matić.
Podsetila je da je SKC u Beču postojao u vreme SFRJ i treba ga obnoviti i oživeti, u korist srpskog i austrijskog naroda.
– Beč je sa 180.000 Srba danas glavni grad srpske dijaspore i veliki centar Srpstva. Grad na lepom plavom Dunavu treba da, pored Pariza, bude drugi centar srpske kulture u Evropi i svetu – istakla je ona.
Ukazala je da se radi o predlogu Austrijsko-srpskog kulturnog društva „Vilhamina Mina Karadžić“ iz Beča, srpske kolonije u Austriji i mene kao dugogodišnjeg kulturnog aktiviste u borbi da se kulturnom diplomatijom, poboljša ugled brojne srpske zajdnice u Austriji i u svetu.
Obavestila je prisutne narodne poslanike da je o ovom predlogu informisala ministre Đorđa Milićevića na Saboru dijaspore 2023. godine i ministra Nikolu Selakovića.
